Eich bil mesuredig
Os oes gan eich eiddo fesurydd dŵr, byddwch yn cael bil mesuredig am y dŵr rydych wedi'i ddefnyddio dros y cyfnod bilio. Yma, rydyn ni'n dadansoddi'r bil fel eich bod chi'n gwybod beth rydych chi'n talu amdano, a beth sydd angen i chi ei wneud.
Eich Bil 2026/27Cwestiynau cyffredin am eich bil
Bydd biliau cyfartalog cwsmeriaid domestig Dŵr Cymru’n cynyddu 4.8% yn 2026-27, o £652 i £683.
Bydd cwsmeriaid â mesurydd dŵr yn gweld eu biliau’n cynyddu tua 6.2% a bydd cwsmeriaid nad ydynt yn cael eu bilio ar sail mesurydd yn gweld cynnydd o tua 9.7%.
Y swm cyfartalog yw’r cynnydd ar draws holl gwmpas ein sylfaen o gwsmeriaid, gan gymryd biliau â mesurydd, heb fesurydd a thariffau cymdeithasol i ystyriaeth.
Gall i ba raddau y mae bil cwsmer unigol yn newid amrywio yn dibynnu ar bethau fel a ydyn nhw’n breswylwyr neu’n fusnes, a oes mesurydd ganddynt, ac a ydyn nhw’n derbyn gwasanaethau dŵr, dŵr gwastraff neu’r ddau.
I’r rhan fwyaf o gwsmeriaid, y gwahaniaeth mwyaf yw a ydyn nhw’n cael eu bilio ar sail mesurydd ai peidio. Mae cwsmeriaid sy’n defnyddio mesurydd yn aml yn arbed arian trwy dalu am y dŵr y maent yn ei ddefnyddio yn unig.
Hyd yn oed gyda’r newidiadau hyn, mae ein cynnydd ni gyda’r isaf o blith holl gwmnïau dŵr a dŵr gwastraff Cymru a Lloegr mewn blynyddoedd diweddar. Ar ôl y cynnydd mwy y llynedd, mae ein ffocws nawr ar gydbwyso’r buddsoddiad sy’n angenrheidiol er mwyn gwella gwasanaethau â chadw biliau mor fforddiadwy â phosibl.
Nid ni sy’n pennu ein prisiau. Ofwat, sef rheoleiddiwr annibynnol y diwydiant dŵr, sy’n penderfynu ar y terfynau o ran prisiau y mae angen i ni gadw atynt.
Bob pum mlynedd, rydyn ni’n dod i gytundeb ag Ofwat am y swm y byddwn ni’n ei fuddsoddi er mwyn cyflawni gwelliannau i’n gwasanaethau.
Rhwng 2025 a 2030, bydd Dŵr Cymru’n buddsoddi dros £4 biliwn i wella ein gwasanaethau - gan gynnwys £2.5 biliwn i amddiffyn a gwella’r amgylchedd yn benodol.
Bydd y buddsoddiad hanfodol yma’n ein helpu ni:
- i leihau llygredd
- i uwchraddio ac adeiladu seilwaith newydd pwysig
- i daclo gollyngiadau
- i wella ansawdd dŵr
- ac i barhau i wella ein perfformiad fel cwmni yn gyffredinol.
Rydyn ni’n deall bod unrhyw gynnydd mewn prisiau’n gallu bod yn sialens, a dyna pam ein bod ni’n gweithio i’w cadw nhw mor isel â phosibl bob tro. Fodd bynnag, dros y 15 mlynedd diwethaf, nid yw’r cynnydd mewn biliau wedi cadw i fyny â chwyddiant, sy’n golygu bod angen i ni fuddsoddi rhagor er mwyn cynnal a gwella’r gwasanaethau y mae ein cwsmeriaid yn dibynnu arnynt.
Mae yna sawl rheswm pam y gallai taliadau eiddo wrth ymyl ei gilydd fod yn wahanol i’w gilydd. Er enghraifft, gallai’r naill fod yn cael ei filio ar sail mesurydd dŵr a’r llall fod ar dâl wedi ei asesu, neu gallai’r gwerthoedd adrethadwy fod yn wahanol os nad oes mesurydd gan y ddau ohonynt.
Am fod trefniadau bilio pob aelwyd yn unigryw, ni allwn gadarnhau’r union reswm heb adolygu pob cyfrif - ac ni allwn rannu manylion biliau cwsmeriaid eraill chwaith.
Yn wahanol i gwmnïau ynni, nid ni sy’n pennu ein prisiau. Ein rheoleiddiwr, Ofwat sy’n pennu lefel ein taliadau. Rhaid i ni ddangos yn glir iddynt y buddsoddiad sy'n angenrheidiol er mwyn gwella ein gwasanaethau, wedyn maen nhw’n penderfynu pa daliadau y gallwn eu codi.
Mae cwmnïau ynni’n gweithredu mewn ffordd wahanol. Nhw sy’n pennu eu prisiau eu hunain, sy’n gallu newid ar sail nifer o ffactorau fel cost gyfanwerth ynni, yr angen am fuddsoddi mewn seilwaith newydd, a datblygiad technolegau adnewyddadwy.
Rydyn ni’n deall bod yr hinsawdd economaidd sydd ohoni’n anodd i lawer o’n cwsmeriaid. I helpu gyda hyn, rydyn ni’n cynnig amrywiaeth o dariffau â’r nod o gynorthwyo pobl sy’n ei chael hi’n anodd talu eu biliau. Rydyn ni’n helpu bron i 142,000 o gwsmeriaid trwy’r tariffau cymdeithasol yma.
Mae nifer o opsiynau ar gael i gynorthwyo cwsmeriaid sy’n cael pethau’n anodd.
- Mesuryddion Dŵr - Gallwn wneud trefniadau i osod mesurydd am ddim. Yn dibynnu ar eu defnydd, gallai cwsmeriaid fod ar eu hennill o gael eu bilio am faint maen nhw’n ei ddefnyddio yn unig.
- Effeithlonrwydd Dŵr - Os oes mesurydd dŵr gennych, mae’n bosibl y byddwn ni’n gallu cynnig cyngor am ddim i chi i’ch cynorthwyo i leihau eich defnydd.
- 12 taliad misol trwy Ddebyd Uniongyrchol - Weithiau, gall lledu taliadau hyd fis Mawrth nesaf yn hytrach na mis Ionawr wneud tipyn o wahaniaeth i swm y taliadau misol.
- Opsiynau fforddiadwyedd - Yn dibynnu ar eich amgylchiadau, mae’n bosibl y gallwn gynnig cymorth ychwanegol trwy un o’n cynlluniau fforddiadwyedd.
Fel cwmni nid-er-elw, nid oes unrhyw gyfranddalwyr gennym. Y peth da am hyn yw ein bod ni’n gallu ail-fuddsoddi’r elw a wnawn er mwyn gwella’r gwasanaethau rydyn ni’n eu darparu ar gyfer cwsmeriaid, a hynny wrth gadw biliau mor isel â phosibl.
Gallwn sicrhau cwsmeriaid fod yr arian rydyn ni’n ei dderbyn o filiau’n mynd i wella gwasanaethau a chyflymu cynlluniau a fydd yn amddiffyn ein hamgylchedd nawr ac yn y dyfodol.
Rydyn ni’n gweithredu tua 27,500km o brif bibellau dŵr a dros 36,000km o bibellau dŵr gwastraff, felly mae angen buddsoddi er mwyn sicrhau bod y rhain yn darparu’r gwasanaeth o’r safon uchaf y mae ein cwsmeriaid yn ei ddisgwyl.
Mae esiamplau o’r ffyrdd rydyn ni eisoes yn gwella gwasanaethau yn cynnwys adeiladu gweithfeydd trin dŵr newydd, adnewyddu hen brif bibellau dŵr ac uwchraddio prosesau trin dŵr gwastraff. Rydyn ni’n buddsoddi mewn cynhyrchu ynni adnewyddadwy ar ein safleoedd hefyd. Yn ogystal â lleihau ein hôl troed carbon, mae hyn yn lleihau ein costau gweithredu, sy’n helpu i gadw biliau cwsmeriaid yn is.
Dyma ein blaenoriaethau wrth bennu faint rydyn ni’n ei godi ar ein cwsmeriaid bob tro:
- Sut y gallwn ni gadw biliau mor isel â phosibl ar gyfer ein holl gwsmeriaid
- Sut y gallwn ni helpu’r bobl â’r incwm isaf sy’n ei chael hi’n wirioneddol anodd talu eu biliau
- Sut y gallwn ni gyflymu buddsoddiad yn ein rhwydwaith er budd ein cwsmeriaid.
I gael rhagor o fanylion am ein cynlluniau a’n buddsoddiad rhwng 2025 a 2030, ewch i yma.
Am beth ydw i'n talu?
Fe welwch y gwasanaethau canlynol ar eich bil:
- Taliadau dŵr: Dyma'r gost am y dŵr rydych chi'n ei yfed a'i ddefnyddio
- Taliadau carthffosiaeth: Dyma'r gost ar gyfer mynd â’r dŵr rydych chi
- Taliadau sefydlog: Mae hwn yn gyfraniad dyddiol sefydlog tuag at gostau rhedeg cronfeydd dŵr, gweithfeydd trin dŵr, piblinellau a mesuryddion.
Faint ydw i'n ei dalu?
Rydym yn cyfrifo faint sydd angen i chi ei dalu yn seiliedig ar ddarlleniad y mesurydd ar ddiwedd y cyfnod bilio.
Gan ddefnyddio darlleniadau eich mesurydd, rydym yn cyfrifo faint o ddŵr rydych chi wedi'i ddefnyddio ers eich darlleniad diwethaf ac yn codi tâl arnoch am bob metr ciwbig a ddefnyddir.
Byddwn yn anfon bil atoch ddwywaith y flwyddyn yn seiliedig ar y dŵr rydych chi'n ei ddefnyddio. Ein nod yw bilio ar ddarlleniad gwirioneddol ond os na fydd modd i ni ddarllen y mesurydd, byddwn yn anfon bil wedi'i amcangyfrifo.
Gallwch weld ein ffioedd ar gyfer 2026-2027 i weld faint fyddwch yn ei dalu.
Beth yw bil wedi'i gyfrifo?
Os na dderbynnir darlleniad mesurydd, bydd bil yn cael ei gyfrifo yn seiliedig ar eich defnydd blaenorol.
Mae ein rhaglen amcangyfrifo yn gywir iawn. Gallwch dalu'ch bil wedi'i amcangyfrifo fel arfer. Byddwn yn ceisio darllen y mesurydd yn ystod y chwe mis nesaf.
Byddwn yn rhoi gwybod i chi pan fydd angen eich darlleniad mesurydd a gallwch wedyn fewngofnodi i'ch cyfrif ar-lein i gyflwyno'ch darlleniad.
Pam mae fy nghyfrif mewn credyd?
Efallai y byddwch yn sylwi ar gredyd ar eich cyfrif os ydych chi'n talu'n fisol.
Efallai y bydd eich cyfrif mewn credyd ar wahanol adegau o’r flwyddyn, mae hyn oherwydd eich bod yn debygol o ddefnyddio mwy o ddŵr ar wahanol adegau. Gallwch ddeall mwy am eich credyd yma.
Beth sy'n digwydd os yw'ch bil yn edrych yn uchel
Mae yna nifer o resymau a allai achosi i'ch bil fod yn uwch na'r disgwyl. Mae hyn yn cynnwys tywydd cynnes, gwaith adeiladu yn eich eiddo neu newid mewn amgylchiadau fel ymwelwyr yn aros.
Gallwch ddarganfod mwy yma am pam y gall eich bil fod yn uwch na'r disgwyl.
Nodwch faint o bobl sy'n byw yn eich eiddo isod i wirio a ydych chi'n talu mwy nag arfer am eich cartref.
Buddsoddiadau yn Eich Ardal
Mae Dŵr Cymru’n bwriadu buddsoddi £4 biliwn dros y pum mlynedd nesaf (2025-2030), cynnydd o 68% o’i gymharu â’r pum mlynedd flaenorol. Mae’r buddsoddiad hwn yn cynnwys £2.5 biliwn sydd wedi’i neilltuo i ddiogelu a gwella’r amgylchedd. Mae’r cynllun buddsoddi hefyd yn canolbwyntio ar wella cydymffurfiaeth dŵr yfed a lleihau cwynion cwsmeriaid am ansawdd dŵr. Dewiswch leoliad i ddarganfod beth sy’n digwydd yn eich ardal chi.
Nodwch eich cod post i weld beth sy'n digwydd yn eich ardal.
{{postcode}} Nid yw eich cod post yn cyfateb - buddsoddiadau yn eich ardal
Eich Bil 2026/27Mwy cwestiynau cyffredin am eich bil
Er mwyn cynorthwyo ein cynlluniau buddsoddi mwyaf erioed ar gyfer AMP8, lle’r ydyn ni’n bwriadu buddsoddi £4 biliwn yn ein gwasanaethau rhwng 2025 a 2030, sy’n gynnydd o 68% o gymharu â’n buddsoddiad yn AMP7 (2020 - 2025), mae hi’n bosib y byddwn ni’n codi ein biliau eto dros yr ychydig flynyddoedd nesaf.
Mae cynyddu biliau’n hanfodol er mwyn sicrhau ein bod ni’n darparu gwasanaethau dŵr dibynadwy o’r safon uchaf ar gyfer y cymunedau rydyn ni’n eu gwasanaethu. Bydd ein cynlluniau ar gyfer AMP8 yn ein galluogi ni i fuddsoddi’n sylweddol yn ein seilwaith, gan fynd i’r afael ag asedau sy’n heneiddio, a bodloni safonau rheoliadol ac amgylcheddol sy’n tynhau. Mae’r buddsoddiadau yma’n allweddol i gynnal lefelau gwasanaeth, lleihau’r risg o doriadau mewn cyflenwadau, a chynorthwyo ein cymunedau.
Fodd bynnag, yn wahanol i gwmnïau dŵr a dŵr gwastraff eraill, daeth ein cynnydd mwyaf mewn biliau i rym y llynedd (2025-26), sy’n golygu y bydd unrhyw gynnydd pellach mewn biliau’n sylweddol is na chwmnïau eraill ar draws Cymru a Lloegr.
Lle bo gwahanol gwmnïau’n darparu gwasanaethau dŵr a charthffosiaeth, y cwmni sy’n cyflenwi’r dŵr sy’n gyfrifol am anfon y bil ac am gasglu’r taliadau dŵr a charthffosiaeth.
Felly, os ydych chi’n derbyn dŵr yn unig gan Ddŵr Cymru, Dŵr Cymru fydd yn anfon eich bil ac yn casglu’ch taliadau carthffosiaeth ar ran Hafren Dyfrdwy, ond Hafren Dyfrdwy fydd yn pennu’r taliadau gwastraff y gwelwch ar eich bil. Nid oes angen i chi gysylltu â’ch darparydd carthffosiaeth ar wahân am filiau cyffredin.
Yn achos cwsmeriaid mesuredig, y cwmni dŵr sy’n gyfrifol ddarllen y mesurydd, a bydd hyn yn cael ei ddefnyddio i gyfrifo’r bil dŵr a’r bil dŵr gwastraff hefyd. Cyfrifir y bil dŵr gwastraff ar sail y rhagdybiaeth fod 95% o’r dŵr sy’n cael ei gyflenwi’n dychwelyd i’r garthffos wedyn.
Panel annibynnol o gyfarwyddwyr anweithredol sy’n gwneud penderfyniadau am gyflogau ein Tîm Gweithredol, a nhw sy’n penderfynu beth sy’n briodol. Mae’r penderfyniadau hyn yn cael eu cymeradwyo wedyn gan “Aelodau” annibynnol - sy’n craffu ar waith Dŵr Cymru fel y mae cyfranddalwyr yn ei wneud mewn cwmnïau rhestredig. Y flaenoriaeth trwy gydol y broses yw sicrhau bod y taliadau’n rhesymol, yn deg ac yn gystadleuol, a’u bod yn ein helpu ni i ddenu a chadw pobl o’r safon uchaf - heb fod yn ormodol - ac maent yn dibynnu ar berfformiad sy’n fuddiol i’n cwsmeriaid.
Mae hi’n bwysig nodi hefyd bod cyflog Prif Weithredwr Dŵr Cymru gyda’r isaf o blith holl Brif Weithredwyr cwmnïau dŵr Cymru a Lloegr.
Ffocws pawb sy’n gweithio dros Ddŵr Cymru yw sicrhau ein bod ni’n darparu gwasanaeth o’r safon uchaf ar gyfer ein cwsmeriaid am y pris isaf posibl.
Mae ein statws nid-er-elw yn golygu ein bod ni’n bodoli i fuddsoddi yn ein cwsmeriaid ac er eu budd. Rydyn ni’n credu ei bod hi’n ffordd well o weithio ac yn sicrhau bod unrhyw “elw” a wnawn yn cael ei ail-fuddsoddi yn y busnes, yn hytrach na mynd i bocedi cyfranddalwyr fel sy’n digwydd mewn busnesau eraill.
Fodd bynnag, rydyn ni’n berchen ar rwydwaith helaeth o garthffosydd - 36,000km (digon i ymestyn yr holl ffordd i Awstralia a nôl) - a rhwydwaith dŵr yfed, felly mae angen i ni godi tâl am ddarparu’r gwasanaethau dŵr a dŵr gwastraff yma mewn ffordd sy’n sicrhau y gallwn fuddsoddi er mwyn darparu gwasanaethau o’r safon uchaf bosibl.
Rydyn ni’n gwneud pob ymdrech i ddarparu gwasanaethau o’r safon uchaf am y gost isaf bosibl bob tro. Rydyn ni’n gwerthfawrogi bod y cynnydd yma’n uwch na rhai blaenorol, ond am dros ddegawd fe lwyddon ni i gadw’r cynnydd mewn prisiau’n is na mesur chwyddiant yr RPI.
Mae’r Cynllun Cymuned wedi ei gynllunio’n benodol ar gyfer ein cwsmeriaid sy’n gweithio ond sy’n cael pethau’n anodd yn ariannol. Mae’n gallu helpu i gynnig rhywfaint o ryddhad i gwsmeriaid y mae biliau eu cartref yn uwch na’u hincwm.
Gallai’r cynllun helpu i gynorthwyo cwsmeriaid yn y tymor byr trwy gynnig cyfnod o dri mis ‘heb dâl’ iddynt (sef tua £120 o’u bil blynyddol fel rheol).
Bydd angen cyflawni asesiad o sefyllfa ariannol y rhai sy’n ymgeisio ar ffurf asesiad o Incwm a Gwariant, rhywbeth sy’n cael ei gyflawni gan sefydliadau fel Cyngor ar Bopeth.
Os hoffai unrhyw gwsmer gael rhagor o fanylion am Cymuned, siaradwch â’r Tîm Cymorth Arbenigol.
Rydyn ni’n gwybod nad ni yw’r cwmni dŵr a charthffosiaeth rhataf yn y DU. Y rheswm am hynny yw bod rhan helaeth o’n hardal weithredu’n dir gwledig, felly mae angen rhwydwaith helaeth arnom er mwyn sicrhau ein bod ni’n cyrraedd yr ardaloedd mwyaf anghysbell. Mae gweithredu a chynnal rhwydwaith o’r fath yn gostus - yn fwy costus nac mewn ardal boblog iawn.
Fel cwmni, rydyn ni’n gwneud ein gorau glas i chwarae ein rhan bob amser, ac mae’r ffaith ein bod ni’n gwmni nid-er-elw’n golygu y gallwn ail-fuddsoddi’r elw yn ein cwsmeriaid. Er enghraifft, rhwng 2020 a 2025 fe warion ni £60m ar sicrhau ein bod ni’n darparu cymorth ariannol ar gyfer cwsmeriaid sy’n ei chael hi’n anodd talu eu biliau.
Erbyn hyn, ydyn ni’n cynorthwyo bron i 142,000 o gwsmeriaid trwy ein hamrywiaeth o dariffau cymdeithasol, ac rydyn ni’n disgwyl i’r ffigur yma gynyddu dros y flwyddyn nesaf.
Dyma ein blaenoriaethau wrth bennu faint rydyn ni’n ei godi ar ein cwsmeriaid bob tro:
- Sut y gallwn ni gadw biliau mor isel â phosibl ar gyfer ein holl gwsmeriaid
- Sut y gallwn ni helpu’r bobl â’r incwm isaf sy’n ei chael hi’n wirioneddol anodd talu eu biliau
- Sut y gallwn ni gyflymu buddsoddiad yn ein rhwydwaith er budd ein cwsmeriaid.
Mae Ofwat yn pennu lwfansau refeniw ar wahân am wasanaethau dŵr a gwasanaethau gwastraff, felly mae lefelau’r biliau ar gyfer pob gwasanaeth yn wahanol.
I gwsmeriaid sy’n derbyn cyflenwadau dŵr neu wastraff yn unig gan Ddŵr Cymru, a chwmni gwahanol sy’n darparu’r gwasanaeth arall, bydd y cwmni arall yna’n pennu lwfansau refeniw gwahanol, ac yn cyfrifo eu taliadau eu hunain ar wahân. Mae hynny’n golygu y bydd lefelau’r biliau’n wahanol o gymharu â chwsmer sy’n derbyn y ddau wasanaeth gennym ni.
Fel cwmni nid-er-elw, rydyn ni’n gosod ein cwsmeriaid wrth galon popeth a wnawn. Dyma pam ein bod ni wedi rhoi cymaint o bwys ar gynorthwyo’r rhai mwyaf anghenus. Rydyn ni eisoes yn cynorthwyo bron i 142,000 o gwsmeriaid trwy ein cynlluniau tariff cymdeithasol er mwyn eu cynorthwyo i dalu eu biliau, ond rydyn ni’n gwybod fod ar ragor ohonynt angen ein cymorth.
Rydyn ni’n cyfrannu £14m y flwyddyn at gynnal ein cynlluniau tariff cymdeithasol.
Er bod rhywfaint o’r arian y mae cwsmeriaid yn ei dalu’n mynd i gynorthwyo ein cwsmeriaid mwyaf bregus, rydyn ni’n cyfrannu hefyd, a ni yw un o’r ychydig sy’n buddsoddi o’n helw ein hunain i gynorthwyo ein cwsmeriaid â’r incwm isaf.
Byddem yn ychwanegu hefyd ei bod hi o fudd i’n holl gwsmeriaid os gallwn ei wneud yn hawdd i’n cwsmeriaid â’r incwm isaf ymrwymo i dalu taliadau hydrin. Y dewis arall yw nad ydyn nhw’n talu dim, ac mae hyn eisoes yn ychwanegu tua £20 at filiau cwsmeriaid sydd yn talu.
Mater i’r llywodraeth, nid ni, yw penderfynu sut mae’r diwydiant dŵr yn cael ei redeg a’i reoleiddio, ac ni fyddai’n briodol i ni wneud unrhyw sylw am y trafodaethau yma.
Fodd bynnag, fel cwmni nid-er-elw, mae ein ffocws yn unswydd ar ddarparu’r gwasanaeth gorau posibl ar gyfer cwsmeriaid am y pris isaf posibl. Rydyn i’n credu bod ein dull o weithio ar sail Llwyddiant dan arweiniad Cwsmeriaid yn sicrhau bod ein cwsmeriaid yn flaenllaw yn ein dulliau o weithredu, ac yn sicrhau eu bod yn cael gwerth am arian.